Maher Publishing Institute دانشنامه فقه و حقوق تطبیقی 3 پیاپی 10 1404 04 01 A Comparative Analysis of the Concept of Property in Relation to Bitcoin in the Jurisprudence of Islamic Schools and the Legal System of Iran تحلیل تطبیقی مفهوم مال در تطبیق بر بیت‌کوین در فقه مذاهب اسلامی و نظام حقوقی ایران 1 13 10.61838/jecjl.170 FA نادر احمدی حصار گروه فقه(فقه شافعی) دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، ایران جلال جلالی زاده عضو هیات علمی دانشگاه تهران: استادیار گروه فقه دانشگاه تهران ایران تیمور رحمانی گروه اقتصاد نظرى دانشكده اقتصاد دانشگاه تهران، ایران فرزاد پارسا دانشیار، دانشگاه کردستان، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، سنندج، ایران Journal Article 1403/12/22 <p>Bitcoin, as the first decentralized digital currency, has brought about a fundamental transformation in the global financial system since its introduction in 2008 by Satoshi Nakamoto. This blockchain-based digital currency, by eliminating intermediaries and central banks, enables users around the world to conduct secure, rapid, and transparent financial transactions. With features such as decentralization, transparency, scarcity, high security, and international transferability, Bitcoin offers numerous advantages including financial freedom, reduced transaction costs, and resistance to censorship. However, challenges such as price volatility, high energy consumption, and regulatory gaps have also emerged around it. In the jurisprudential and legal analysis of Bitcoin, the central issue is its classification as "property" (māl). Islamic jurisprudential sources provide multiple definitions of property, most of which emphasize two key elements: exchange value and economic value with rational utility. Based on these criteria, Bitcoin—given its public acceptance, transferability, real economic value in the market, and potential for legitimate rational utility—undoubtedly qualifies as property. A comparative review of the perspectives of both Sunni and Shi'a jurists also confirms that Bitcoin possesses all the pillars and conditions required for classification as property under Islamic jurisprudence. Therefore, according to authoritative jurisprudential and legal standards, Bitcoin is considered property, and there exists no effective doubt concerning its property status.</p> <p>بیت‌کوین به‌عنوان نخستین ارز دیجیتال غیرمتمرکز، از زمان معرفی در سال ۲۰۰۸ توسط ساتوشی ناکاموتو، تحولی بنیادین در نظام مالی جهانی ایجاد کرده است. این ارز دیجیتال مبتنی بر فناوری بلاک‌چین، با حذف واسطه‌ها و بانک‌های مرکزی، امکان انجام تراکنش‌های مالی ایمن، سریع و شفاف را برای کاربران در سطح جهانی فراهم می‌سازد. بیت‌کوین با ویژگی‌هایی چون غیرمتمرکز بودن، شفافیت، کمیابی، امنیت بالا و قابلیت انتقال بین‌المللی، مزایای متعددی همچون آزادی مالی، کاهش هزینه تراکنش، و مقاومت در برابر سانسور را به همراه دارد. با این حال، چالش‌هایی مانند نوسانات قیمت، مصرف انرژی بالا، و خلأهای مقرراتی نیز پیرامون آن مطرح شده است. در تحلیل فقهی و حقوقی بیت‌کوین، مسئله اساسی «مالیت» آن است. در منابع فقه اسلامی، تعاریف متعددی از مال ارائه شده است که اغلب بر دو عنصر ارزش مبادله و ارزش اقتصادی و قابلیت انتفاع عقلایی تأکید دارند. بر پایه این ملاک‌ها، بیت‌کوین با توجه به پذیرش عمومی، قابلیت نقل و انتقال، برخورداری از ارزش اقتصادی واقعی در بازار و امکان انتفاع عقلایی مشروع، بدون تردید واجد وصف مالیت است. بررسی تطبیقی دیدگاه‌های فقهای اهل سنت و امامیه نیز مؤید این امر است که بیت‌کوین دارای تمام ارکان و شرایط مالیت در فقه اسلامی است. ازاین‌رو، با توجه به معیارهای معتبر فقهی و حقوقی، بیت‌کوین مال محسوب می‌شود و هیچ‌گونه شبهه مؤثری در خصوص مالیت آن وجود ندارد.</p> https://www.jecjl.com/index.php/jecjl/article/download/170/117