Maher Publishing Institute دانشنامه فقه و حقوق تطبیقی 4 پیاپی 13 1405 02 20 The Comparative Analysis of Cases of The Right of Termination Foundation on The Principle of The Autonomy of The Will in Iranian Law and The Convention on The International Sale of Goods تحلیل تطبیقی موارد حق فسخ بر مبنای اصل حاکمیت اراده در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بین المللی کالا 1 23 10.61838/jecjl.325 FA مرضیه عظیمی منش گروه حقوق خصوصی، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. محمد جعفری فشارکی گروه حقوق خصوصی، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. مریم قربانی فر گروه حقوق خصوصی، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. Journal Article 1404/03/21 <p>This study presents a comparative analysis of the legal grounds for establishing the right to terminate a contract foundation on the principle of the autonomy of will in Iranian law and the United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods (CISG, 1980). Given the exceptional nature of contract termination and the absence of a clear legal foundation for it in both the Iranian Civil Code and the CISG, this research aims to identify the underlying grounds and analyze the legal implications of determining such a foundation. Addressing this issue contributes to the unification of substantive law and the advancement of international trade. The study employs an analytical–comparative approach. It first examines the theoretical foundations of the autonomy of will in both legal systems and then analyzes the provisions establishing the right of termination in the Iranian Civil Code (Articles 399–401, 444, 234–245) and the CISG (Articles 25, 72, 73). Data were derived from legal texts, academic doctrine, and case law. Alternative theories, such as implied conditions and good faith, were also critically evaluated to reinforce the focus on the autonomy of will. In Iranian law, the right to terminate a contract is grounded in the autonomy of will through the option of condition (granting the right of termination to one or both parties, or a third party) and the option of breach of condition (including conditions relating to attributes, results, and acts). Under the CISG, this right arises in cases of potential breach of contract—subject to requirements such as non-performance, fundamental breach, anticipatory breach, notice, and failure to provide assurance—and in the breach of installment contracts (termination of one installment, future installments, or the entire contract). Recognizing this foundation has several legal effects, including the persistence of the right to terminate even after compensation for damages in certain cases, and its survival despite conditions that would otherwise extinguish the option. The principle of the autonomy of will serves as a common foundation for termination in both systems, though it does not encompass all instances in which the right arises. It is recommended that the legal grounds and effects of termination be explicitly defined through legislative reform to enhance legal coherence and promote international trade.</p> <p>این پژوهش به تحلیل تطبیقی موارد ایجاد حق فسخ قرارداد بر مبنا اصل حاکمیت اراده در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا (CISG<strong> </strong>، 1980) می‌پردازد. با توجه به استثنایی بودن فسخ و عدم تبیین صریح مبنای آن در قانون مدنی ایران و کنوانسیون بیع بین المللی کالا، این مطالعه به شناسایی این موارد و آثار حقوقی تعیین مبنا متمرکز است. این موضوع برای یکسان‌سازی حقوق ماهوی و توسعه تجارت بین‌المللی اهمیت دارد. روش تحقیق: پژوهش با روش تحلیلی-تطبیقی انجام شد. مبانی نظری حاکمیت اراده در هر دو نظام حقوقی بررسی و موارد حق فسخ بر این مبنا در قانون مدنی ایران (ماده‌های 399- 401، 444 ، 234- 245) و کنوانسیون بیع بین المللی کالا، (ماده‌های 25، 72، 73) تحلیل گردید. داده‌ها از متون قانونی، دکترین حقوقی و رویه قضایی استخراج شد. نظریه‌های دیگر مانند شرط ضمنی و حسن نیت نیز نقد شدند تا تمرکز بر حاکمیت اراده تقویت شود. در حقوق ایران، حق فسخ بر پایه حاکمیت اراده از طریق خیار شرط (اعطای حق فسخ به طرفین یا ثالث) و خیار تخلف شرط (شامل شرط صفت، نتیجه و فعل) ایجاد می‌شود. در کنوانسیون بیع بین المللی کالا، این حق در نقض احتمالی قرارداد (با شرایط فرانرسیدن موعد تعهد ، نقض اساسی، روشن بودن نقض در آینده ، اخطار و عدم ارائه تضمین) و نقض قراردادهای اقساطی (فسخ یکی از اقساط ، اقساط آتی یا تمام قرارداد) محقق می‌گردد. آثار شناخت این مبنا شامل پابرجا بودن حق فسخ پس از جبران زیان در برخی موارد و عدم سقوط آن با وجود شرط سقوط خیارات می باشد. اصل حاکمیت اراده مبنای مشترک فسخ در هر دو نظام است، اما تمام موارد ایجاد حق فسخ را پوشش نمی‌دهد. پیشنهاد می‌شود با اصلاح قوانین، مبنای حق فسخ و آثار آن شفاف شود تا انسجام حقوقی و تجارت بین‌المللی تقویت گردد.</p> https://www.jecjl.com/index.php/jecjl/article/download/325/257