Maher Publishing Institute دانشنامه فقه و حقوق تطبیقی 4 پیاپی 15 1405 07 01 A Comparative Study of the Role of Notarial Offices in Regulating the Registration of Movable Property Transactions مطالعه تطبیقی نقش دفاتر اسناد رسمی در ساماندهی ثبت معاملات اموال منقول 1 15 FA محمدجواد نوروزی گروه حقوق، واحد گرگان، دانشگاه ازاد اسلامی، گرگان، ایران . سوسن نریمانی گروه معارف اسلامی، واحد گرگان، دانشگاه ازاد اسلامی، گرگان، ایران . اکرم تاجیک گروه حقوق، واحد آزادشهر، دانشگاه ازاد اسلامی، آزادشهر، ایران . Journal Article 1404/07/02 <p>Movable property, due to its transferability and rapid circulation, constitutes a significant portion of private and commercial assets and plays a central role in economic transactions. Despite this importance, the lack of a comprehensive registration system for movable property transactions in Iranian law has led to frequent ownership conflicts, multiple transfers, and evidentiary disputes. In this context, notarial offices, as public institutions with legal authority and probative credibility, possess the potential to organize and stabilize movable property transactions. This study adopts a descriptive–analytical and comparative approach to examine the role of notarial offices in the registration of movable property transactions in Iranian law, while comparing it with the legal systems of France and Germany. The findings indicate that although official deeds in Iran enjoy strong evidentiary value, their effects in movable property transactions are largely confined to the contractual relationship between the parties and lack a public disclosure function. By contrast, French and German law integrate notarial offices into broader institutional frameworks that link official deeds with public or specialized registries, thereby ensuring transparency, legal certainty, and protection of third parties. The study concludes that enhancing the role of notarial offices in Iran does not require excessive formalism, but rather a redefinition of their institutional function and a structural connection between official deeds and registration or information systems. Such an approach can significantly reduce legal disputes and improve transactional security in the field of movable property.</p> <p>اموال منقول به دلیل قابلیت جابه‌جایی و نقل‌وانتقال سریع، بخش مهمی از دارایی‌های اشخاص و بنگاه‌های اقتصادی را تشکیل می‌دهند و نقشی اساسی در گردش ثروت و روابط معاملاتی ایفا می‌کنند. با وجود این، فقدان نظام جامع ثبت معاملات اموال منقول در حقوق ایران، زمینه بروز تعارضات مالکیتی، معاملات معارض و اختلافات اثباتی را فراهم ساخته است. در این میان، دفاتر اسناد رسمی به‌عنوان نهادی دارای اعتبار عمومی و صلاحیت قانونی، می‌توانند نقشی تعیین‌کننده در ساماندهی معاملات اموال منقول و ارتقای امنیت حقوقی ایفا کنند. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی–تحلیلی و روش تطبیقی، به بررسی جایگاه و نقش دفاتر اسناد رسمی در ثبت معاملات اموال منقول در حقوق ایران پرداخته و آن را با نظام‌های حقوقی فرانسه و آلمان مقایسه می‌کند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در حقوق ایران، هرچند سند رسمی از اعتبار اثباتی بالایی برخوردار است، اما نقش آن در حوزه اموال منقول عمدتاً به روابط میان طرفین معامله محدود مانده و فاقد کارکرد اطلاع‌رسانی عمومی است. در مقابل، در حقوق فرانسه و آلمان، دفاتر اسناد رسمی بخشی از یک سازوکار نهادی منسجم به‌شمار می‌آیند که از طریق پیوند سند رسمی با نظام‌های ثبت و اعلان حقوق، شفافیت معاملاتی و حمایت از اشخاص ثالث را تضمین می‌کند. نتیجه این مطالعه آن است که تقویت نقش دفاتر اسناد رسمی در حقوق ایران، نه از طریق افزایش تشریفات، بلکه با بازتعریف جایگاه نهادی این دفاتر و اتصال سند رسمی به نظام‌های ثبت و اطلاع‌رسانی، می‌تواند به کاهش اختلافات حقوقی و ارتقای امنیت معاملات اموال منقول منجر شود.</p> https://www.jecjl.com/index.php/jecjl/article/download/475/286