Maher Publishing Institute دانشنامه فقه و حقوق تطبیقی در دست انتشار 1406 12 01 A Comparative Examination of the Inheritance System under the Iranian Civil Code and the Personal Status Regulations of Iran’s Religious Minorities (Zoroastrians, Jews, and Christians) بررسی تطبیقی نظام ارث در قانون مدنی و مقررات احوال شخصیه اقلیت‌های دینی ایران (زرتشتی، کلیمی، مسیحی) 1 30 FA عبداکریم رستگار دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، گروه حقوق، واحد امارات، دانشگاه آزاد اسلامی، دبی، امارات متحده عربی علی ال بویه استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران پرویز عامری استادیار، گروه حقوق، دانشکده حقوق، دانشگاه شیراز، ایران Journal Article 1405 02 23 <p>The present study aimed to comparatively examine the inheritance system under the Iranian Civil Code and the rules governing inheritance among recognized religious minorities, including Zoroastrians, Jews, and Christians. The primary research issue concerns the differences in the foundations of inheritance, conditions of succession, classes and degrees of heirs, inheritance shares, and impediments to inheritance between the general system established by the Civil Code and the religious regulations applicable to religious minorities, as well as the challenges arising from conflicts between formal legal rules and religious norms. This study employed a descriptive-analytical method with a comparative approach. The data were collected and analyzed through the examination of laws, personal status regulations, judicial decisions, advisory opinions, and relevant library-based sources. The findings indicate that the inheritance system applicable to Muslims in Iran is primarily based on the Civil Code and the principles of Imami Shi'a jurisprudence, with the classes, degrees, and inheritance shares of heirs systematically codified. By contrast, with respect to Zoroastrians, Jews, and Christians, the established and commonly observed rules and customs of the deceased's religion are legally recognized within the framework of Article 13 of the Constitution and the legislation governing their personal status. Differences in the sources of governing rules, the amount of inheritance shares, the conditions and impediments to inheritance, and the manner in which applicable religious rules are ascertained constitute the principal areas of divergence identified in this study. By recognizing the religious rules of minority communities, the Iranian legal system has sought to establish a balance between the unity of the legal system and respect for their religious identity. Nevertheless, the fragmented nature of the relevant regulations and ambiguities concerning the determination and ascertainment of certain religious rules may lead to disputes and reduced predictability in judicial proceedings. Codifying and making the inheritance regulations applicable to religious minorities more readily accessible could contribute to greater legal certainty and a reduction in judicial conflicts.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف مطالعه تطبیقی نظام ارث در قانون مدنی ایران و قواعد حاکم بر ارث اقلیت‌های دینی شناخته‌شده، شامل زرتشتیان، کلیمیان و مسیحیان، انجام شده است. مسئله اصلی پژوهش، بررسی تفاوت‌های موجود در مبانی، شرایط توارث، طبقات و درجات وراث، سهم‌الارث و موانع ارث در نظام عمومی قانون مدنی و مقررات مذهبی اقلیت‌های دینی و همچنین تحلیل چالش‌های ناشی از تعارض میان قواعد رسمی و مذهبی است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و رویکرد تطبیقی انجام شده و داده‌های آن از طریق مطالعه قوانین، مقررات مربوط به احوال شخصیه، آرای قضایی، نظریات مشورتی و منابع کتابخانه‌ای گردآوری و تحلیل شده است. نتایج نشان می‌دهد که نظام ارث مسلمانان در ایران عمدتاً بر قانون مدنی و مبانی فقه امامیه استوار است و طبقات، درجات و سهم‌الارث وراث به‌صورت مدون تعیین شده‌اند؛ در مقابل، در مورد زرتشتیان، کلیمیان و مسیحیان، قواعد و عادات مسلم و متداول مذهب متوفی در چارچوب اصل ۱۳ قانون اساسی و قانون مربوط به احوال شخصیه آنان دارای اعتبار است. تفاوت در منبع قواعد، میزان سهم‌الارث، شرایط و موانع توارث و نحوه احراز مقررات مذهبی، از مهم‌ترین وجوه افتراق شناسایی‌شده است. نظام حقوقی ایران با پذیرش قواعد مذهبی اقلیت‌ها تلاش کرده است میان وحدت نظام حقوقی و احترام به هویت مذهبی آنان تعادل برقرار کند؛ با این حال، پراکندگی مقررات و ابهام در نحوه تشخیص برخی قواعد مذهبی می‌تواند موجب اختلاف و عدم پیش‌بینی‌پذیری در رسیدگی قضایی شود. تدوین و دسترس‌پذیر کردن مقررات ارث اقلیت‌های دینی می‌تواند به افزایش امنیت حقوقی و کاهش تعارضات قضایی کمک کند.</p> https://www.jecjl.com/index.php/jecjl/article/download/700/468