نقش قانون الزام به ثبت رسمی معاملات و سامانههای ثبتی در ارتقاء امنیت حقوقی و پیشگیری از دعاوی ملکی
کلمات کلیدی:
امنیت حقوقی, دعاوی ملکی, معاملات معارض, سامانه میثم, سامانه ساغر, سامانه کاتب, ثبت رسمی معاملاتچکیده
یکی از مهمترین چالشهای نظام حقوقی ایران در حوزه املاک و اراضی، تعدد دعاوی ملکی و ناامنی حقوقی ناشی از معاملات غیررسمی است. در پاسخ به این معضل، قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول با هدف بازگرداندن جایگاه سند رسمی بهعنوان تنها مرجع معتبر در نقل و انتقال املاک و همچنین ارتقاء نظم حقوقی و قضایی، به تصویب رسیده است. این قانون از طریق تقویت نقش دفاتر اسناد رسمی، پیشگیری از معاملات معارض و کلاهبرداری، و همچنین پیشبینی ضمانت اجراهای کیفری برای متخلفان، بستری مناسب برای کاهش تخلفات و اختلافات ملکی فراهم میسازد. در کنار الزامات قانونی، سامانههای ثبتی نوین نظیر «میثم»، «سیماک»، «شمیم»، «ساغر»، «کاتب» و «سامانه مدیریت کشوری املاک»، با بهرهگیری از فناوریهای اطلاعاتی و مکانی، نقش بیبدیلی در یکپارچهسازی اطلاعات مالکیت، ارتقاء شفافیت، کاهش تعارضات ثبتی، و پیشگیری از دعاوی ایفا میکنند. این سامانهها امکان نظارت دقیق، استعلام برخط، و مدیریت هوشمند اراضی را برای نهادهای ذیربط فراهم ساختهاند. این پژوهش با روش توصیفی – تحلیلی با تبیین همافزایی میان قانون الزام به ثبت رسمی و سامانههای ثبتی، نشان میدهد که ترکیب قواعد الزامآور قانونی با ابزارهای فناورانه، مسیری مؤثر برای ارتقاء امنیت حقوقی، حفظ حقوق مالکانه، و کاهش بار قضایی ناشی از دعاوی ملکی در کشور خواهد بود.
دانلودها
مراجع
Amini, K. (2021). The Effect of the Mandatory Registration of Real Estate Transactions on Reducing the Crime of Forgery and Fraud. Detective Quarterly, 15(57).
Clarke, R. V. (2008). Situational Crime Prevention. Criminal Justice Press.
Hashemi, S. S. (2020). Series of Panels on Reviewing and Criticizing the Draft Law on Mandatory Registration of Real Estate Transactions. Judiciary Research Institute.
Javar, H., & Jafari, H. (2019). Legal Consequences of Conflicting Transactions with a View on Judicial Practice and Proposed Solutions. Ghanoun Yar Quarterly, 3(12).
Mashhadizadeh, A. (2021). The Role of Making Registration of Real Estate Transactions Mandatory in Preventing Forgery and Fraud. Crime Prevention Studies Quarterly(60).
Micklitz, H. W. (2012). The Role of Notaries in Preventive Justice Systems. Journal of Comparative Law.
Mousavi Fard, S. M. R., Daryaei Ghadikolaei, F., Ahmadi Kamerposhti, M., & Mousavi, A. (2018). The Crime of Conflicting Transactions in Iranian Substantive Law. Legal Studies Quarterly, 2(21).
Perry, W. L., McInnis, B., Price, C. C., Smith, S. C., & Hollywood, J. S. (2013). Predictive Policing: The Role of Crime Forecasting in Law Enforcement Operations.
Tabatabaei Hesari, N. (2024). A Critical Perspective on the Approaches of the Law on Mandatory Registration of Real Estate Transactions in Addressing Real Estate Transaction Challenges. Judiciary Legal Journal, 88(128).
Tafaghodi Zare, S. (2023). A Review of the Law on the Mandatory Registration of Real Estate Transactions. Comparative Research in Jurisprudence, Law and Politics, 5(4). https://doi.org/10.61838/csjlp.5.4.12
دانلود
چاپ شده
ارسال
بازنگری
پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Masoumeh Amiri, Hamidreza Adabi, Mehdi Esmaeili (Author)
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.
