نظارت بر اجرای وظایف شهرداریها در حقوق ایران و اقلیم کردستان عراق
کلمات کلیدی:
نظارت و کنترل, شهرداریها, کارآیی, نظام حقوقی ایران, اقلیم کردستانچکیده
شهرداریها به عنوان نهادهای عمومی و محلی، جایگاه محوری در نظام مدیریت شهری دارند و نقش آنها در اداره، ساماندهی و توسعه فضاهای شهری بسیار تعیینکننده است. مدیریت شهری به مجموعه ای از ساختارها، فرآیندها و نهادهای رسمی اطلاق میشود که با هدف ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، تأمین رفاه عمومی و دستیابی به توسعه پایدار شهری فعالیت میکنند. این مفهوم دامنه گستردهای از وظایف همچون برنامه ریزی کالبدی و کاربری زمین، ارائه خدمات عمومی، محافظت از محیطزیست شهری و توسعه زیرساختهای زیربنایی را در بر میگیرد. در این میان، شهرداریها بهعنوان بازوی اجرایی دولتهای محلی در مرکز این سازوکار قرار دارند و مجموعهای از وظایف متنوع و حیاتی را بر عهده میگیرند؛ وظایفی که از برنامهریزی و اجرای پروژههای عمرانی و زیرساختی گرفته تا مدیریت خدمات شهری، ساماندهی محیطزیست و پاسخگویی به نیازهای روزافزون جامعه شهری را شامل میشود. اهمیت این نهادها به گونهای است که در بسیاری از کشورها، قوانین ملی و محلی اختیارات قابل توجهی برای آنها مقرر کرده اند تا بتوانند به شکل مؤثر به مدیریت، نظارت و اجرای برنامه های توسعه شهری بپردازند. بر همین اساس، این پژوهش به بررسی تطبیقی سازوکارهای نظارت بر اجرای وظایف شهرداریها در ایران و اقلیم کردستان عراق میپردازد. با بهره گیری از روش تطبیقی و تحلیل محتوای قوانین، مقررات و اسناد رسمی مرتبط، تلاش شده است تفاوتها و شباهتهای دو نظام مدیریت شهری در حوزه نظارت و کنترل بر عملکرد شهرداریها تبیین شود. یافته های پژوهش نشان میدهد که شهرداریها در هر دو منطقه بر اساس چارچوبهای قانونی موجود، نقش مهمی در حوزه هایی چون حفاظت محیطزیست، مدیریت بحران، ساماندهی امور عمومی شهری، فعالیتهای عمرانی و توسعه فرهنگی و آموزشی ایفا میکنند؛ با این حال، تفاوتهای قابل توجهی نیز در ساختار، اختیارات و نحوه اعمال نظارت مشاهده میشود که ریشه در عوامل تاریخی، فرهنگی و اداری دو منطقه دارد. نتایج این تحقیق میتواند مبنای مفیدی برای ارتقای سیاستگذاری در حوزه مدیریت شهری در ایران و اقلیم کردستان فراهم آورد و مسیر انجام مطالعات تطبیقی گسترده تر در این زمینه را هموار کند.
دانلودها
مراجع
Abdul Wahab, M. R., & Shiha, I. A. A. (2003). The Local Administration System in Comparative Law. Journal of Human Sciences, Iraqi College of Law.
Abu al-Aynayn, J. J. (2001). Constitutional Regulation of the Powers of Iraqi Governorates. Journal of the University of Dhi Qar, 2(4).
Ahmad, A. M. (2016). The Legal System for Financial Interest Disclosure in Iraq. Al-Iraqiya Journal(36).
Al-Jawari, F. (2005). Federalism as a Political System and Its Suitability for the New Iraq. In Iraqi Constitutional Studies on Fundamental Issues for the New Iraqi Constitution.
Al-Shoubaki, O. M. M. (1981). Principles of Prevention from Administrative Actions. Al-Hindawi Press.
Al-Tawi, S. M. (2008). Principles of Administrative Law. Al-Multaqa Journal.
Alloush, S. (2014). The Supervisory Jurisdiction of Local Governments. Journal of Al-Rafidain University College of Sciences, Baghdad.
Boushiba, M. (2000). Manifestations of Presidential Authority and Administrative Tutelage over Economic Institutions [Doctoral dissertation, University of Kufa, Faculty of Law and Administrative Sciences].
Choupani Yazdeli, M. (2005). Legal Perspectives on Islamic Councils. Basirat Quarterly(25).
Dashti, A. (2009). The Legal Status and Statutory Interactions of Local Islamic Councils in Iran's Legal and Political System. Journal of Legal Research(49).
Faghih Larijani, F. (2008). Similarities and Differences Between Local Councils and the Islamic Consultative Assembly in Rulemaking. Councils Monthly(21).
Habibnejad, S. A. (2009). A Legal Examination of Islamic City Councils in Light of the Principle of Decentralization. Jurisprudence and Law Quarterly, 5(20).
Hadi, S. A. (2006). A Proposed Model for Auditing the Performance of Municipal Institutions to Improve the Services Provided University of Baghdad, Higher Institute for Accounting and Financial Studies].
Hashemi, F. (1992). Urban Law and Urban Planning Regulations (3rd ed.). Iran Urban Planning and Architecture Studies and Research Center.
Hekmatnia, H., & Mousavi, M. (2007). Assessing the Level and Factors Affecting Citizens' Satisfaction with Municipal Performance. Geography and Development, 5(9).
Ismail, K. A.-S. (1988). Modern Administration of Institutions (2nd ed.). Dar Al-Nahda Al-Arabiyya.
Kashakash, K. Y. A. (1987). Pressure Groups and Their Impact on Contemporary Political Systems. Mansha'at Al-Ma'arif.
Khattar, M. A. (1987). The Legal Basis of Territorial Decentralization. Kufa Journal of Law(2).
Mahdi, G. F. (1995). Financial Resources of Local Authorities. Journal of Administrative Sciences(2).
Naji, M. (2016). The Social and Cultural Impact of Implementing Provincial Councils in Iraq. Al-Multaqa Journal(11).
Othman, H. O. M. (2003). Iraqi Administrative Judiciary Law. University House for Publishing and Distribution.
Qabbani, B. (2009). Administrative Oversight. Kufa Journal of Legal and Political Sciences.
Qahtan Hamid, K. Local Administration in Iraq: Its Concept, Historical Background, and Administrative Functions up to 1963.
Rostami, V., & Ameri, M. (2016). Municipality in the Legal Systems of Iran and France. Comparative Law Studies, 7(1).
Shahata, T. (1955). Principles of Administrative Law (Vol. 1). Dar Huda for Printing and Publishing.
Shihoub, M. (2008). Guarantees of Local Government Rules. Journal of Al-Nasiriya University(3).
Yasin Najjar, N. (2008). Municipal Administration Law: A Comparative Study (1st ed.).
دانلودها
گاهشمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Mohammad Mazhari; Seyed Hossein Malakooti Hashjin, Ayat Molaei, Ahmad Najm-al-Din Ahmad (Author)

این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.